Epoksi kaplamalar için altyapı hazırlığı nasıl yapılmalı?

Epoksi Self levelling,Epoksi Multilayer,Epoksi Coating,Epoksi Mortar  sistemlerin beklenen performansı gösterebilmeleri ancak uygun altyapının sağlanması ile mümkündür.

Baz olarak beton zeminin basınç mukavemetinin 250 kg/cm2'den az olmaması gerekir. Ayrıca 0,1-0,3 mm poroz yapıda, yağ ve kirlerinden temizlenmiş ve kuru olması istenilen şartlardan bazılarıdır.

YENİ ZEMİNLER

Toprak seviyesinde dökülen betonun öncelikle su giderleri ile ilgili uygun altyapısı oluşturulmalı, böylece betonun altında toprak seviyesinde sızan su ve oluşan nemin epoksi kaplamanın altında birikerek zamanla kaplamanın kabarması, patlaması ve yüzeyden ayrılmasının önüne geçilmelidir.

Optimum beton direnci için minimum su-çimento oranı gereklidir.Ayrıca plastifiyan kullanımı yüzeyin perdahlanması ve bastırılmasında yararlıdır.

Süpürgesiz perdahlanan betonlarda çelik mala kullanımı, yüzeyi parlatıp şerbeti yüzeye çekeceği için kullanılmamalıdır.Bu işlem helikopter tipi perdah makinesinin tepsisi veya tahta mala ile yapılmalıdır.

Betonun kürlenmesi esnasında ,yüzeyde oluşacak rötre çatlaklarını ve kuvvet kayıplarınıönlemek için yüzeyin iyi ıslatılması, nemli bezlerle örtülmesi ve don,yağmur ve güneş ışınlarından korunması gereklidir.

Ürünlerimizin zemine yapışmasını engelleyeceğinden, tabii reçine esaslı katkı malzemelerinin kullanılmaması gereklidir.

Beton zeminin üzerindeki çimento şerbetinin mutlaka alınması gerekir.Bu tabaka betona iyice yapışık olmadığı için zamanla üzerindeki trafiğe de bağlı olarak degrade olur ve kendi üzerine yapışık Epoksi tabakayı da yüzeyden alır.

Bu işlem için en uygun yöntem kum raspasıdır.Yüzeyin ve betonun durumu gözönüne alınarak seçilen ince kum yüzeye süpürme metoduyla püskürtülerek gevşek çimento tabakası yüzeyden alınır.

Tozumanın işletmeyi veya çevreyi rahatsız edeceği ortamlarda ıslak kumlama faydalıdır. Bu yöntemin dezavantajlı tarafı, soğuk havalarda süratle bitirilmesi gereken ilerde betonun kuruması için geçen zamandır.Silme, taşlama ve traşlama tipi aşındırıcı makineler da bu iş için uygun bir yöntemdir.

ÇİMENTO ŞAPI DÖKÜLMESİ

Şap, yüksek mekanik direnci ve yapışması çok iyi olmayan,ağır trafiğin ve darbelerin mevcut olduğu zeminlerde kullanılması doğru olmayan bir çimentolu tesviye betonudur. Şayet kullanılması kaçınılmaz ise 14 cm'den aşağı bir kalınlıkta dökülmemelidir. Alt yapıdaki zemin betonun üzeri çentiklenmeli ve şap dökülmeden 15-20 dakika evvel yapışmayı arttırıcı ve eski beton -yeni beton arasında adherans köprüsü görevini görecek katkı malzemeli çimento şerbeti sürülmelidir.Şapta kullanılacak kum granülmetresi kaba sıvada kullanılana yakın olmalıdır.Zımpara kağıdı yüzeyi gibi bir pürüzlülük iyi bir yapışma için idealdir.

MOZAİK DÖŞEMELER

Tahrip olmuş mozaik döşemeler, epoksi sistemler için alt yapı olabilir.Ön işlemler zeminin durumuna bağlı olarak değişir.Yeni mozaik zeminler ise parlatılmamalı, mümkünse hafif kumlama veya mozaik silme makinesi ile kuru silinerek yada asit ile pürüzlendirilmelidir.

ESKİ ZEMİNLER

Eski zeminler , epoksi sistemlerine uygun alt yapı teşkil edip etmediğini anlamak için tamamen kontrol edilmelidir.

Gözle yüzeyde nem tespit edilmemesi yeterli değildir.Zira su buharı şeklinde yükselen nem yüzeyde konsantre olmaz vede büyük bir yanılgıya neden olabilir.

Zemin çatlakları iyice tetkik edilmeli, varsa dilatasyon derzlerinin yeterli olup olmadığı, derz dolgu malzemesinin gerekli elastikiyette olup olmadığı kontrol edilmelidir.Dolgular zamanla esnekliğini yitirmiş kenar ve köşeleri kırılmış derzler gerek boşaltılarak Epoksi harçlarıyla doldurulup seviyelendikten sonra, gerekse lokal tamiratlarla Epoksi kaplama öncesi hazırlanırlar.Bazı hallerde ise mevcut eski zemin uygulama için elverişli olmayabilir. Bu durumda betonun üzerine 8-10 cm kalınlığında yeniden bir beton dökmek daha ekonomik ve süratlidir. 

ÖNLEMLER VE ALT YAPININ TEMiZLENMESi

Kir, katran, bitüm , yağ ve gres, bitkisel ve hayvansal yağların tam olarak uzaklaştırılması mekanik ,kimyasal ve ısısal yollardan yapılır.Eğer gerekirse buna ilaveten gres yağını çözen reaktifler,degreaserler veya bunların kombinasyonları kullanılabilir.Yeni beton yüzeylerin herhangi bir malzemenin tatbikatından önce en az 28 gün kürlenmesi gereklidir.

MEKANiK ÖNLEMLER

En yaygın şekliyle ön işlem, kir, katran, ve yağların mekanik olarak temizlenmesinden oluşur.Gerçek anlamda bir ön işlem, alt yapının üst tabakalarındaki kirlerin zımparalama, aşındırma, veya kumlama ile uzaklaştırılmasını amaçlar.Kumlama , açıktaki beton zeminler için bilhassa tavsiye edilir.Zira betonun yapılışında fazla su kullanıldı ise zemin sert, fakat hemen altındaki tabaka emici olabilir.Pilot bölgelerin kumlanmasıyla zeminin kalitesi anlaşılır.Eğer herhangi bir sebepten dolayı kumlama yapılması pratik değilse, yüzey özel aşındırıcı aletlerle, keski çekiçleriyle, vakumlu blasting veya grinderler ile aşındırılabilir.Tüm gevşek parçacıklar ve tozlar, hava üfleme, emme ve yakma ile tam olarak yüzeyden uzaklaştırılmalıdır.

KiMYASAL ÖN İŞLEMLER

Eğer mekanik işlem mümkün değilse veya istenen neticeyi vermiyorsa, alt yapı asitle yıkanabilir.Bu metod daha az etkin olmasına rağmen, özenle yapıldığı takdirde iyi neticeler alınabilir.Temizleme % 10-15'lik hidroklorik asit ile yapılır.Yaklaşık olarak % 15 lik çözeltiden 0,6 lt/m2 gereklidir.Bu işlem öncesi yüzey su ile ıslatılmalıdır.

Çözelti, alt yapıya en iyi şekilde , yüzey tam olarak ıslanana kadar kalın kıllı fırça ile sürülür.Beton yüzeyindeki fazla kireç ve asit arasındaki tepkime sonucu bir kaç dakika boyunca gaz kabarcıklar çok görülür.Bu zaman esnasında yüzeyin fırçalanmasına devam edilmelidir.Kabarcıkların kaybolmaya başlamasından sonra(yaklaşık 10-15 dk.) kalan bulanık sıvı, asidin ve tüm gevşek parçacıkların uzaklaştırılması için basınç altında su ile yıkanmalıdır.Eğer turnusol kağıdı bir miktar daha asidin kaldığını gösteriyorsa , yüzey tekrar su ile yıkanmalı veya % 1'lik amonyak çözeltisi veya %10'luk soda çözeltisi ile asidi nötralize etmek için kullanılmalıdır.Bu çözeltilerin kullanıldığı yüzeyler daha sonra su ile yıkanmalıdır.

ISISAL ÖN İŞLEMLER

Beton ve benzeri yüzeylerde bulunan yağ, gres,katran ve benzeri maddelerin zeminden uzaklaştırılması için diğer bir metod da yakmaktır.Çok yüksek ısı ile çalışan oksi-asetilen sistemler, yağı alt yapının derinliklerine kadar emmiş yüzeyler için alternatifsizdir.

ALT YAPININ ONARILMASI

Epoksi sistemlerin kimyasal direnci ve mekanik sağlamlığı alt yapıya bağlıdır.Hasar görmüş tüm bölge, kaplama uygulamasından önce onarılmalıdır.

RÖTRE ÇATLAKLARI

Bu çatlaklar, istenilen gerilme kuvveti sağlanamadan, beton veya harç karışımındaki suyun ani olarak buharlaşması sonucu büzülme gerilimleri meydana geldiği zaman oluşurlar.Genişlikleri 0,1-0,2 mm civarında olup, daha çok yüzeyde bir şebeke oluştururlar ve düşük sıcaklıklarda kolayca görülebilirler.Suyun çatlaklardan buharlaşması, yüzeyden buharlaşmasından daha uzun zamanda olacağından, yüzey ıslatılarak da görülebilir.Bu çatlaklar , hemen hemen hiçbir özel ön işleme tabi tutulmaksızın kalın veya ince bir Epoksi kaplama ile kaplanabilir.

ISI DEĞİŞİMİNDEN İLERİ GELEN ÇATLAKLAR

Bu çatlaklar, zeminin üzerindeki yüklere yeterli direncinin olmamasından veya ısısal değişimlere göre doğru planlanmamış ya da yeterli dilatasyon derzi oluşturulmamasından kaynaklanır.

HASARLI ALT YAPININ ONARILMASI

Eğer alt yapı, gerek imalat aşamasında gerekse kullanım esnasında herhangi bir şekilde hasara uğramışsa bu bölgeler, kenarlar mümkün olduğu kadar dik tutularak murç veya uygun mekanik aletlerle sağlam bölgelere kadar temizlenmeli, bölgenin genişliğine ve temizliğin derinliğine göre EPOKSİ MACUN veya EPOKSİ HARÇ tipi malzemelerle tamir edilmelidir.

DİLATASYON DERZLERİ

Dilatasyon derzleri,Epoksi zemin kaplama malzemeleri ile kaplanmamalıdır.Derzler, Epoksi kaplama işlemi bitinceye kadar mastik ile doldurulmamalı,bu işlem için tüm zemin çalışmalarının bitmesi beklenilmelidir. Kaplamayı takiben,derzin her iki tarafına bant çekilerek su ve kimyasal etkenlere olan mukavemeti,kullanılan Epoksi kaplama ile en az aynı olan esnek bir mastik,(poliüretan veya polisülfit)uygun bir metodla "polietilen genleşme çubuğu"ile yukardan 2 cm'ye kadar, doldurulmuş derzlerin kalan kısmına tatbik edilir.Mastiğin dinamik bir şekilde çalışması için derzin yalnız yüzeylerinden yapışması esastır.(Derzlerin alt kısmının kum ile doldurulması son derece yanlış bir yöntemdir.) Daha sonra zeminin taşan mastikle kirlenmesini önlemek amacıyla çekilen bantlar sökülür. Eski derzler boşaltılır,kırık ve yanmış kenarları tamir edebilmek için derzin her iki tarafından 50 mm'lik bir genişliğe kadar minimum 25 mm derinliğinde kesilerek boşaltılır ve TAMİR HARCI ile doldurulur.Bu işlem sırasında derze aynı genişlikte bir çıta konularak derzin şeklini alması sağlanır.Uygulamayı takiben,malzeme kürlenmeden bu çıta alınır. Eski derzler eğriyse,genişliği veya yerleri değiştirilecekse,çıta kullanılmaz ve tüm derz TAMİR HARCI ile doldurulur.Daha sonra bu dolgu üzerinden yaklaşık 5-6 gün sonra yeni derz kesilebilir.